هفتمین نشست از سلسله نشست‌های تخصصی جشنواره ملی ترجمان فتح به همت پژوهشکده شهید صدر دانشگاه امام حسین(ع) و با همکاری دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری با موضوع «ترجمه اثرگذار و جریان‌ساز» و با سخنرانی محمد فلاح، رئیس دانشکده زبان‌های خارجی دانشگاه شهید ستاری و ناصر جنانی، عضو هیئت علمی دانشکده زبان‌های خارجی دانشگاه شهید ستاری  و موسوی، از سیاستگذاران و تصمیم‌سازان علوم دانشگاهی  برگزار شد.

به گزارش خبرنگار حوزه فرهنگ گروه دانشگاه خبرگزاری آنا، در این نشست ناصر جنانی، عضو هیئت علمی دانشکده زبان‌های خارجی دانشگاه شهید ستاری گفت: ترجمه به دو نوع شفاهی و کتبی تقسیم می‌شود و جشنواره ترجمان فتح در خصوص بخش کتبی ترجمه آثار دفاع مقدس و مقاومت است. نهضت ترجمه آثار خوب باید رونق بگیرد، چرا که آثار خوب در حوزه دفاع مقدس کم نداریم.

جنانی با اشاره به سفارش رهبر انقلاب درباره ترجمه افزود: ترجمه نباید تنها از بیرون به ایران باشد بلکه مطلوب است ترجمه از درون و به بیرون از ایران و به زبان‌های زنده دنیا انجام شود. چرا که کسانی که خارج ایران هستند نمی‌دانند در دفاع مقدس چه رخ داد؟ حتی پاکستانی‌ها و عمانی‌هایی که همسایه ما هستند و به ایران می‌آیند نمی‌دانند علت جنگ ایران و عراق چه بود؟ یعنی نتوانسته‌ایم حقیقت دفاع مقدس را به دنیا بشناسانیم.

عضو هیئت علمی دانشکده زبان‌های خارجی دانشگاه شهید ستاری تصریح کرد: واژه جهاد و مجاهدت در فرهنگ ما بسیار مقدس هستند اما زمانی که همین واژگان را در اینترنت جستجو می‌کنیم ‌می‌بینیم که با مفهوم تروریست برابر قرار داده شده‌اند، لذا در ترجمه کتب باید درک فرامتنی داشته باشیم تا بتوانیم نگاه مخاطب‌مان را نسبت به مفاهیم مقدسی چون جهاد و شهادت عوض کنیم.

وی گفت: همچنین درباره واژه‌سازی نیاز به کار منسجم و تحقیقی داریم، که بتواند علت و نحوه ایجاد یک واژه و فرآیند تتور آن در طول زمان را ریشه‌یابی کند به عنوان مثال کلمه خاورمیانه یک عبارت با ریشه استعماری است که ما و جغرافیای ما را بر مبنای کشورهای استعمارگر تعریف می‌کند لذا ترجمه ادبیات دفاع مقدس باید متن پژوه باشد و با پژوهش و نگاه نقادانه واژه‌ها را به کار گیرد. یا واژه صهیونیسم در نزد اشغالگران قدس کلمه‌ای مقدس است و دوست دارند که به این نام شهره شوند و عبارت بهتر برای آنها همان رژیم اشغالگر قدس است.

جنانی ادامه داد: ترجمه اثرگذار و جریان‌ساز یعنی کتبی منتشر شود که خواندنی باشد و خوانده شود همچنین باید بیندیشیم که چگونه کتاب ترجمه شده را به دست مخاطب خارجی برسانیم؟ گاه به کسانی که علاقه‌مند حوزه ترجمه هستند، پیشنهاد می‌شود که کتاب داستان‌های کوتاه بخوانند که اغلب حاوی شخصیت‌های هالیوودی و پوشالی هستند. می‌توان با نگارش کتب داستان‌ کوتاه درباره شهدای دفاع مقدس و جبهه و جنگ فرآیند آموزش ترجمه را با محتوای داخلی رقم بزنیم که حکم تولید ترجمه همراه ارزش افزوده هم دارد.

 عضو هیئت علمی دانشکده زبان‌های خارجی دانشگاه شهید ستاری افزود: موضوع دیگر مسئله glocaliztion است یعنی با تفکر جهانی و نگاه بومی مفاهیم را تولید کنیم. مخاطب خارجی معمولا اقبالی به ترجمه‌های سنگین و بالای ۳۰۰ صفحه ندارد و کمتر پیش آمده که چنین کتبی را با خود از ایران ببرد چون از اضافه‌بار خوردن پرهیز دارد. لذا باید برای آنها کتابچه‌ای در حوزه دفاع مقدس تولید کنیم که خواندنی و قابل جابجایی راحت باشد. برخی از کشورها چون لیبی از ما کتاب در حوزه دفاع مقدس می‌خواهند اما ترجمه مناسبی نداریم که به آنها معرفی کنیم.

وی تصریح کرد: به برخی زبان‌ها چون زبان آلمانی و پرتغالی که چند کشور اروپایی با آن تکلم می‌کنند ترجمه‌ای نداریم و پژوهشگرانی که دنبال مقایسه مفهوم جهاد در اسلام و ایران با فرهنگ غرب هستند اثری در دسترس آنها نیست یا اهالی آفریقا وقتی صحبت از دفاع در ایران یا سوریه می‌شود هیچ تصوری درباره آن ندارند.

جنانی گفت: پیشنهاد می‌کنم روزی به نام روز ترجمه ملی با تاکید بر ادبیات مقاومت در تقویم ما قرار داده شود. همچنین تولید پادکست به زبان‌های زنده دنیا در حوزه ادبیات مقاومت می‌تواند کمک کننده باشد. علاوه بر آن تهیه فهرستی از الویت‌های ترجمه در حوزه ادبیات مقاومت و دفاع مقدس و نگارش ترجمه‌های بلند و کوتاه از آنها می‌تواند تنوع سلیقه مخاطبان را پوشش دهد.